«Η ποίηση δεν είναι ποτέ αυτοβιογραφική»

Η ποίηση δεν είναι ποτέ αυτοβιογραφική, ο αναγνώστης ανακαλύπτει πάντοτε στους στίχους της τον εαυτό του. «Γράφω για όσα με αφορούν και μας αφορούν» λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Τίτος Πατρίκιος, μιλώντας για την καινούργια ποιητική του συλλογή «Σε βρίσκει η ποίηση», που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις «Κίχλη».

Ο ποιητής θυμάται τη νεανική του θητεία κοντά στον Γιάννη Ρίτσο και τον τρόπο με τον οποίο τον επηρέασαν οι Ρώσοι φορμαλιστές και ο υπερρεαλισμός, υπογραμμίζοντας ότι «η ποίηση μας επισκέπτεται όταν προσπαθούμε να συνειδητοποιήσουμε πράγματα, τα οποία δεν μας επέτρεψαν να συγκρατήσουμε και να κατανοήσουμε οι μέριμνες της καθημερινότητας».

Ερ: Πότε ακριβώς μας ξαναβρίσκει η ποίηση; Όταν, όπως γράφετε στο βιβλίο σας, αναρωτιόμαστε, συλλογιζόμαστε, σκεφτόμαστε, αναγνωρίζουμε, σκάβουμε μέσα μας, ξανασκεφτόμαστε, αναπολούμε ή στριμωχνόμαστε;

Απ: «Όλα αυτά μαζί. Όταν γενικότερα ξαναβλέπουμε τα πράγματα, όταν συνειδητοποιούμε καταστάσεις και μεταβολές που οι μέριμνες της καθημερινότητας δεν μας αφήνουν να καταγράψουμε και να εξηγήσουμε. Χρειάζεται να απομακρυνθεί κανείς από την άμεση εμπειρία για να καταλάβει τι ακριβώς έχει συμβεί τόσο στον ίδιο όσο και στους άλλους. Έλεγα από παλιά ότι η περίφημη μέθοδος της αποστασιοποίησης που εισηγήθηκε ο Μπρεχτ δεν είναι η απομάκρυνση από αυτό που συμβαίνει αλλά ένας τρόπος για να ξαναζούμε τα πράγματα. Η απόσταση μας προσφέρει την προοπτική για να τα εννοήσουμε καλύτερα».

Ερ: Το βιβλίο σας είναι ένα βιβλίο για την ποίηση αλλά δεν είναι ένα βιβλίο ποιητικής. Δεν μιλάτε για το πώς κάνει κάτι η ποίηση αλλά για το τι θέλει και για το τι επιζητεί. Δεν πρόκειται για το εργαστήριο του ποιητή αλλά για τη σχέση του με την καθημερινή ύπαρξη και τη ζωή.

Απ: «Η ποίηση μπορεί να είναι τα πάντα: φίλτρο ζωής, φόβος θανάτου, άσκηση εξουσίας, πηγή ματαιοδοξίας, κοινωνική στράτευση, καθαρή τέχνη, αντίδοτο για τη μοναξιά, τρόπος απομόνωσης από την κοινότητα. Γράφω όντως όχι για τα μέσα που χρησιμοποιεί η ποίηση αλλά για το πώς κινείται - για το τι είναι σε θέση να μας προσφέρει με τη λειτουργία της. Για να υπάρξει πάντως η ποίηση θα πρέπει να χειραφετηθεί κανείς από την κυριαρχία της. Κι ας πω συμπληρωματικά πως δεν μπορώ να καταλήξω σε καμιά βεβαιότητα και σε κανένα οριστικό συμπέρασμα. 

Χρειάστηκα πολύ καιρό για να δώσω στο βιβλίο τη μορφή την οποία έχει σήμερα και θα ήταν δυνατόν να το δουλεύω επ'άπειρον. Η ποίηση βρίσκει τον καθένα μας σε συγκεκριμένη ώρα ή, για να το διατυπώσω διαφορετικά, η ποίηση μπορεί να βρει τον οποιονδήποτε σε κάποια κρίσιμη στιγμή και να τον επηρεάσει βαθιά».

ΑΠΕ-ΜΠΕ